Μια νέα διαδικασία του Υπουργείου Υγείας επιχειρεί να βάλει σε ενιαίο πλαίσιο την αναφορά και διερεύνηση περιστατικών που σχετίζονται με την ασφάλεια των ασθενών. Δεν αφορά μόνο τα ιατρικά λάθη που προκάλεσαν βλάβη, αλλά και τα «παραλίγο» λάθη, τις παραλείψεις και τις επικίνδυνες συνθήκες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε βλάβη. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η διαδικασία αυτή θα μείνει στα χαρτιά ή αν θα βοηθήσει πραγματικά τα νοσοκομεία να μαθαίνουν από τα λάθη τους.

Τι αλλάζει με τη νέα διαδικασία

Με υπουργική απόφαση που εκδόθηκε στις 29 Απριλίου 2026, εξειδικεύεται η διαδικασία αναφοράς και διερεύνησης ανεπιθύμητων συμβάντων για την ασφάλεια των ασθενών. Με απλά λόγια, δημιουργείται ένας μηχανισμός ώστε περιστατικά που προκαλούν ή θα μπορούσαν να προκαλέσουν βλάβη σε ασθενείς να δηλώνονται, να καταγράφονται και να αναλύονται με ενιαίο τρόπο.
Η λογική της απόφασης δεν είναι μόνο να εντοπιστεί ένα μεμονωμένο λάθος. Είναι να εξεταστεί τι πήγε στραβά στο σύστημα: αν υπήρξε κενό σε διαδικασία, έλλειψη ελέγχου, λάθος επικοινωνία, κακή οργάνωση, ανεπαρκής στελέχωση ή άλλη συνθήκη που αύξησε τον κίνδυνο για τον ασθενή.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, γιατί στην πράξη πολλά περιστατικά δεν ξεκινούν από μία μόνο απόφαση ενός ανθρώπου. Συχνά είναι αποτέλεσμα αλυσίδας παραλείψεων. Ένα φάρμακο μπορεί να ελεγχθεί λάθος. Ένα αποτέλεσμα εξέτασης μπορεί να μη φτάσει εγκαίρως στον γιατρό. Μια επιδείνωση μπορεί να μη μεταφερθεί σωστά από βάρδια σε βάρδια. Ένα λάθος μπορεί να εντοπιστεί πριν βλάψει τον ασθενή, αλλά και πάλι να δείχνει ότι κάτι στο σύστημα χρειάζεται διόρθωση. 

Τι θεωρείται ανεπιθύμητο συμβάν

Η απόφαση δίνει έναν αρκετά ευρύ ορισμό. Ανεπιθύμητο συμβάν είναι κάθε μη προγραμματισμένο ή απροσδόκητο γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει ή οδήγησε σε βλάβη κατά τη λήψη υγειονομικής περίθαλψης.
Αυτό σημαίνει ότι δεν μιλάμε μόνο για το εμφανές ιατρικό λάθος, δηλαδή το περιστατικό που είχε ήδη συνέπεια στον ασθενή. Η διαδικασία καλύπτει και τα λεγόμενα near misses, τα «παραλίγο» λάθη. Αυτά είναι περιστατικά που εντοπίστηκαν πριν προκαλέσουν βλάβη ή που έφτασαν στον ασθενή χωρίς τελικά να υπάρξει βλαπτικό αποτέλεσμα.
Αυτή η προσέγγιση είναι σημαντική για την ασφάλεια των ασθενών. Ένα «παραλίγο» λάθος δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κάτι που απλώς πέρασε. Αντίθετα, μπορεί να είναι προειδοποίηση. Αν δεν εξεταστεί, το ίδιο κενό μπορεί την επόμενη φορά να οδηγήσει σε πραγματική βλάβη. 

Ποιος αναφέρει και πώς γίνεται η διερεύνηση

Η αναφορά μπορεί να γίνεται από γιατρό, νοσηλευτή, άλλο επαγγελματία υγείας ή εργαζόμενο σε πάροχο υπηρεσιών υγείας που αντιλήφθηκε το περιστατικό. Η αναφορά προβλέπεται να γίνεται μέσω ηλεκτρονικού συστήματος και μπορεί να είναι επώνυμη ή ανώνυμη.
Μετά την αναφορά, το περιστατικό διερευνάται με μεθοδολογία ανάλυσης ριζικών αιτιών. Αυτό σημαίνει ότι δεν εξετάζεται μόνο ποιος ήταν παρών ή ποιος έκανε την τελευταία ενέργεια, αλλά ποιοι παράγοντες οδήγησαν στο συμβάν. Η απόφαση αναφέρει ότι η διαδικασία δεν έχει πειθαρχικό ή ποινικό χαρακτήρα και δεν στοχεύει στην απόδοση υπαιτιότητας, αλλά στη βελτίωση της ποιότητας και της ασφάλειας.
Αυτή η μη τιμωρητική λογική μπορεί να βοηθήσει τους επαγγελματίες υγείας να μιλούν πιο εύκολα για λάθη και κινδύνους. Ταυτόχρονα, όμως, δημιουργεί ένα εύλογο ερώτημα για τους ασθενείς: πώς θα διασφαλιστεί ότι η αναζήτηση συστημικών αιτιών δεν θα χρησιμοποιηθεί ως τρόπος να χαθεί η προσωπική ή διοικητική ευθύνη, όταν υπάρχει σοβαρή αμέλεια;
Η ίδια η απόφαση αφήνει ανοιχτό το ζήτημα του δόλου ή της βαρείας αμέλειας. Αυτό σημαίνει ότι η διαδικασία ασφάλειας δεν καταργεί άλλες μορφές διερεύνησης όταν τα πραγματικά περιστατικά το επιβάλλουν.

Τα σοβαρά περιστατικά και τα χρονικά όρια

Η απόφαση ταξινομεί τα συμβάντα σε κατηγορίες, από περιστατικά που θα μπορούσαν να προκαλέσουν βλάβη μέχρι περιστατικά που συνδέονται με θάνατο ασθενούς. Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι σοβαρές κατηγορίες, στις οποίες περιλαμβάνονται προσωρινή βλάβη που απαιτεί επανεισαγωγή ή παρατεταμένη νοσηλεία, μόνιμη αναπηρία, ανάγκη ιατρικής παρέμβασης για διατήρηση ζωής και θάνατος.
Για αυτά τα σοβαρά περιστατικά προβλέπεται υποχρεωτική αναφορά μέσα σε 24 ώρες στον Υπεύθυνο Ποιότητας και Ασφάλειας και μέσα σε 72 ώρες στον ΟΔΙΠΥ. Αυτό είναι από τα πιο ουσιαστικά σημεία της απόφασης, γιατί βάζει συγκεκριμένο χρονικό πλαίσιο εκεί όπου μέχρι σήμερα πολλά περιστατικά μπορούσαν να χαθούν μέσα στη διοικητική καθυστέρηση ή στην εσωτερική αβεβαιότητα.
Για τον ασθενή και την οικογένειά του, ο χρόνος έχει σημασία. Όταν κάτι σοβαρό συμβαίνει μέσα σε ένα νοσοκομείο, η καταγραφή δεν μπορεί να γίνεται αόριστα, εβδομάδες ή μήνες μετά. Η άμεση αναφορά είναι βασικό βήμα για να διατηρηθούν τα στοιχεία, να εξεταστούν οι συνθήκες και να διορθωθούν οι διαδικασίες.

Θα μπορεί να αναφέρει και ο ασθενής;

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της απόφασης είναι ότι προβλέπεται, σε επόμενο στάδιο, δυνατότητα αναφοράς ανεπιθύμητου συμβάντος και από ασθενείς ή συνοδούς μέσω ειδικής ηλεκτρονικής φόρμας της ΟΔΙΠΥ.
Αυτό μπορεί να αποδειχθεί πολύ σημαντικό. Ο ασθενής δεν είναι απλώς το πρόσωπο που υπέστη ή κινδύνευσε να υποστεί βλάβη. Συχνά είναι και ο μόνος που έχει συνολική εικόνα της εμπειρίας του: τι του ειπώθηκε, πότε περίμενε, πότε άλλαξε η κατάστασή του, τι δεν εξηγήθηκε, τι παραλείφθηκε.
Αν η δυνατότητα αυτή λειτουργήσει πραγματικά, με τρόπο απλό και προσβάσιμο, μπορεί να δώσει στους ασθενείς και στις οικογένειες μια θεσμική δίοδο για να αναφέρουν περιστατικά που μέχρι σήμερα συχνά έμεναν σε προφορικές διαμαρτυρίες, ένταση στους διαδρόμους ή ανεπίσημες καταγγελίες. 

Τα κρίσιμα ερωτήματα

Η νέα διαδικασία είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Όμως η αξία της θα κριθεί στην πράξη. Θα αναφέρουν πραγματικά τα νοσοκομεία τα περιστατικά ή θα συνεχίσει να υπάρχει φόβος και εσωτερική σιωπή; Θα ενημερώνεται ο ασθενής όταν ένα συμβάν τον αφορά; Θα λειτουργήσει η αναφορά από ασθενείς και συνοδούς με τρόπο απλό ή θα χαθεί σε μια δύσχρηστη ψηφιακή διαδικασία;
Υπάρχει και ένα ακόμη κρίσιμο ερώτημα: πώς θα ισορροπήσει η μη τιμωρητική κουλτούρα με την ανάγκη λογοδοσίας; Είναι σωστό ένα σύστημα υγείας να μαθαίνει από τα λάθη χωρίς να καλλιεργεί φόβο στους εργαζομένους. Είναι όμως εξίσου σημαντικό να μην αισθάνεται ο ασθενής ότι το λάθος «απορροφάται» από το σύστημα χωρίς απαντήσεις.
Τέλος, έχει σημασία αν θα δημοσιοποιούνται επαρκή στοιχεία. Αν ο μηχανισμός λειτουργήσει μόνο εσωτερικά, χωρίς ουσιαστική εικόνα για τάσεις, επαναλαμβανόμενα προβλήματα και βελτιώσεις, η κοινωνία δύσκολα θα καταλάβει αν πράγματι η ασφάλεια των ασθενών βελτιώνεται. 

Η ουσία για τον ασθενή

Η νέα διαδικασία δεν σημαίνει ότι κάθε ιατρικό λάθος θα αποδεικνύεται ευκολότερα, ούτε ότι κάθε ασθενής θα παίρνει αυτόματα απαντήσεις. Σημαίνει όμως ότι η έννοια της ασφάλειας των ασθενών μπαίνει σε πιο οργανωμένο πλαίσιο.
Το πιο σημαντικό μήνυμα είναι ότι τα λάθη στην υγεία δεν πρέπει να κρύβονται. Πρέπει να καταγράφονται, να αναλύονται και να οδηγούν σε αλλαγές. Ένα νοσοκομείο που μαθαίνει από τα λάθη του είναι πιο ασφαλές από ένα νοσοκομείο που προσπαθεί να τα εξαφανίσει από την εικόνα.
Για τους ασθενείς, η απόφαση αυτή ανοίγει μια συζήτηση που έπρεπε να έχει γίνει εδώ και καιρό: όταν κάτι πάει στραβά στη φροντίδα, ποιος το καταγράφει, ποιος το ελέγχει, ποιος μαθαίνει από αυτό και πώς διασφαλίζεται ότι δεν θα ξανασυμβεί; 

** Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικού χαρακτήρα και δεν αποτελεί νομική ή ιατρική συμβουλή. Κάθε υπόθεση αξιολογείται ξεχωριστά, με βάση τα πραγματικά περιστατικά και τα διαθέσιμα στοιχεία.

 

Πηγές:  

IatroNet – Πότε και πώς πρέπει να δηλώνονται ανεπιθύμητα συμβάντα σε ασθενείς

Υπουργείο Υγείας – Απόφαση Γ2γ/Γ.Π.οικ. 19711/29.04.2026, «Ειδικότεροι όροι οργάνωσης και λειτουργίας της Διαδικασίας Αναφοράς και Διερεύνησης Ανεπιθύμητων Συμβάντων για την Ασφάλεια των Ασθενών του άρθρου 54 του ν. 5294/2026» 

Επικοινωνήστε με την εξειδικευμένη μας ομάδα εδώ:

Huge-facebook-02 Icon-contact-form Hm-phone

Διαβάστε επίσης

AI και διάγνωση: όταν ο ασθενής ρωτά ένα chatbot πριν

Όλο και περισσότεροι ασθενείς δεν ψάχνουν πλέον απλώς τα συμπτώματά τους στο διαδίκτυο. Ρωτούν ένα chatbot. Περιγράφουν πόνο, ζάλη, θολή όραση, εξετάσεις, φόβους...

Περισσότερα

Δεύτερη ιατρική γνώμη: τι δείχνει το Martha’s Rule για τα

Το Martha’s Rule είναι ένας μηχανισμός που εφαρμόζεται στην Αγγλία και δίνει σε ασθενείς, συγγενείς και προσωπικό τη δυνατότητα να ζητήσουν άμεσα δεύτερη...

Περισσότερα

Load More

Πιστεύετε ότι έχετε υποστεί ιατρικό λάθος εσείς ή κάποιο αγαπημένο σας προσώπο;

Μη διστάσετε να ζητήσετε τη συμβουλή μας για οποιαδήποτε απορία σας.

Λ. Συγγρού 262, Αθήνα Τ.Κ 17672

+30 210 932 6207

support@sta.bcla.gr

Συμπληρώστε τα στοιχεία σας για να επικοινωνήσουμε μαζί σας

[contact-form-7]

The post Ιατρικά λάθη και «παραλίγο» λάθη: τι προβλέπει η νέα διαδικασία αναφοράς first appeared on Συνήγορος του ασθενή.

Εν Συντομία

Μελέτη σε τέσσερα ελληνικά νοσοκομεία αποκάλυψε ότι οι αυξημένες πιέσεις, η έλλειψη προσωπικού και ο εκφοβισμός αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα ιατρικών λαθών. Αντίθετα, η στήριξη, η εκπαίδευση και η σωστή επικοινωνία συμβάλλουν σε ασφαλέστερη φροντίδα για όλους. 

Πώς οι συνθήκες στα νοσοκομεία οδηγούν σε ιατρικά λάθη

Η ασφάλεια του ασθενή εξαρτάται άμεσα από τις συνθήκες εργασίας των επαγγελματιών υγείας.
Μια πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (AIMS Public Health, 2025) έδειξε ότι 6 στους 10 νοσηλευτές έχουν κάνει τουλάχιστον ένα λάθος στη χορήγηση φαρμάκου τον τελευταίο χρόνο.
Η έρευνα καταδεικνύει ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο την ατομική ευθύνη, αλλά και το περιβάλλον μέσα στο οποίο εργάζονται. 

Οι βασικοί λόγοι πίσω από τα ιατρικά λάθη

Έλλειψη προσωπικού

Περισσότεροι από τους μισούς νοσηλευτές ανέφεραν ότι η στελέχωση των τμημάτων είναι ανεπαρκής. Όταν λιγοστεύουν τα διαθέσιμα άτομα, αυξάνονται η πίεση και η πιθανότητα σφάλματος.

Υπερβολικός φόρτος εργασίας

Οι συνεχείς εφημερίες, οι βάρδιες και η έλλειψη χρόνου οδηγούν σε κόπωση και μειωμένη προσοχή. 

Εκφοβισμός και ψυχολογική πίεση

Περίπου οι μισοί νοσηλευτές έχουν βιώσει περιστατικά εκφοβισμού ή λεκτικής βίας στον χώρο εργασίας. Η ανασφάλεια και η έλλειψη υποστήριξης αυξάνουν τα λάθη. 

Ελλιπής επικοινωνία και εκπαίδευση

Όταν οι ομάδες δεν συνεργάζονται αποτελεσματικά ή δεν υπάρχει συνεχής επιμόρφωση, δημιουργούνται παρεξηγήσεις και λάθη στις οδηγίες φαρμακευτικής αγωγής. 

Οι συνέπειες για το σύστημα και τον ασθενή

Τα ιατρικά λάθη δεν είναι πάντοτε αποτέλεσμα ατομικής αμέλειας.
Συχνά οφείλονται σε συστημικές ελλείψεις: υποστελέχωση, ανεπαρκή εκπαίδευση, κακή οργάνωση ή τοξικό εργασιακό περιβάλλον.
Η μελέτη επιβεβαιώνει πως όταν οι νοσηλευτές νιώθουν ασφάλεια, εμπιστοσύνη και υποστήριξη, μειώνονται τα λάθη και βελτιώνεται η φροντίδα των ασθενών. 

Τι χρειάζεται να αλλάξει

1. Ενίσχυση προσωπικού — επαρκής στελέχωση και δίκαιη κατανομή βαρδιών.
2. Συνεχής εκπαίδευση για σωστή διαχείριση φαρμάκων και επικοινωνία μεταξύ ομάδων.
3. Αντιμετώπιση του εκφοβισμού με σαφείς διαδικασίες και υποστηρικτικό περιβάλλον.
4. Ενίσχυση της κουλτούρας ασφάλειας ώστε τα λάθη να αντιμετωπίζονται ως ευκαιρία μάθησης και όχι τιμωρίας. 

Πώς οι συνθήκες στα νοσοκομεία οδηγούν σε ιατρικά λάθη

Νοσηλευτές που δήλωσαν

ότι έχουν κάνει λάθος

64%

Νοσηλευτές που δήλωσαν

ότι δεν το ανέφεραν ποτέ

62%

Νοσηλευτές που δήλωσαν

ότι το έκρυψαν από φόβο κριτικής

41%

Τα "Αυξημένα Λάθη" συνδέθηκαν με Ψυχοκοινωνικούς Παράγοντες όπως:

• Υψηλές - ποσοτικά - απαιτήσεις
• Εκφοβισμός, φυσική μέχρι και σεξουαλική βία
• Ανεπαρκής στήριξη

Επιπλέον ευρήματα

• Εκφοβισμός ↑ = Λάθη ↑
• Στελέχωση ↑ = Λάθη ↓
• Αλλαγές Βάρδιας ↑ = Λάθη ↑

Πηγές

• AIMpress

Διαβάστε επίσης

Ιατρικά λάθη και «παραλίγο» λάθη: τι προβλέπει η νέα διαδικασία

Μια νέα διαδικασία του Υπουργείου Υγείας επιχειρεί να βάλει σε ενιαίο πλαίσιο την αναφορά και διερεύνηση περιστατικών που σχετίζονται με την ασφάλεια των...

Περισσότερα

AI και διάγνωση: όταν ο ασθενής ρωτά ένα chatbot πριν

Όλο και περισσότεροι ασθενείς δεν ψάχνουν πλέον απλώς τα συμπτώματά τους στο διαδίκτυο. Ρωτούν ένα chatbot. Περιγράφουν πόνο, ζάλη, θολή όραση, εξετάσεις, φόβους...

Περισσότερα

Load More

Πιστεύετε ότι έχετε υποστεί ιατρικό λάθος εσείς ή κάποιο αγαπημένο σας προσώπο;

Μη διστάσετε να ζητήσετε τη συμβουλή μας για οποιαδήποτε απορία σας.

Λ. Συγγρού 262, Αθήνα Τ.Κ 17672

+30 210 932 6207

support@sta.bcla.gr

Συμπληρώστε τα στοιχεία σας για να επικοινωνήσουμε μαζί σας

[contact-form-7]

The post Πώς οι συνθήκες στα νοσοκομεία οδηγούν σε ιατρικά λάθη first appeared on Συνήγορος του ασθενή.

Εν Συντομία

Πρόσφατα συμβάντα (λάθος μεταγγίσεις στο Τζάνειο και σε ιδιωτική κλινική, λάθος φάρμακο στο «Αττικόν») επαναφέρουν το ερώτημα: γιατί δεν υπάρχει μια ενιαία, δημόσια εικόνα για τα ιατρικά λάθη στην Ελλάδα; Διεθνώς, συστήματα όπως το PSIRF/LFPSE στο NHS (Ην. Βασίλειο), τα Patient Safety Organizations (ΗΠΑ) και οι NSQHS προδιαγραφές (Αυστραλία) δείχνουν δρόμους για υποχρεωτική ή θεσμοθετημένη αναφορά, μάθηση και πρόληψη.

Τα περιστατικά που άνοιξαν (ξανά) τη συζήτηση

• Τζάνειο (Ιούν.–Ιούλ. 2025): καταγγέλθηκε λάθος μετάγγιση αίματος σε 62χρονη· ακολούθησε πολύημερη νοσηλεία και κατάληξη τον Ιούλιο, με ευρεία δημοσιότητα και ερωτήματα για τις διαδικασίες ταυτοποίησης.
• Ιδιωτική κλινική (Σεπ. 2025): έναρξη χορήγησης ασύμβατου αίματος· η πράξη διακόπηκε έγκαιρα, ο ασθενής μεταφέρθηκε για παρακολούθηση, ενώ ενεργοποιήθηκε ελεγκτικός μηχανισμός (ΕΚΕΑ).
• «Αττικόν» (Οκτ. 2025): λάθος αντιβιοτικό σε 22χρονη, με αλλεργική αντίδραση· ανακοινώθηκε ΕΔΕ.

 

Τα τρία παραδείγματα είναι διαφορετικά ως προς την έκβαση, έχουν όμως κοινό παρονομαστή: ανθρώπινο λάθος μέσα σε περίπλοκα συστήματα και μεταγενέστερο «σκοτεινό σημείο» στην ενιαία, διαφανή καταγραφή.

Το θεσμικό κενό: γιατί «δεν βλέπουμε» τη μεγάλη εικόνα

Στην Ελλάδα δεν λειτουργεί ένα ενιαίο, δημόσια προσβάσιμο μητρώο συμβάντων ασφάλειας ασθενών (με κοινές κατηγορίες/ορισμούς, αθροιστικά δεδομένα και ανατροφοδότηση). Η ενημέρωση παραμένει αποσπασματική: ανακοινώσεις νοσοκομείων, επιμέρους ΕΔΕ, δημοσιεύματα, και—σε δεύτερο χρόνο—νομολογία. Έλληνες νομικοί και ερευνητές επισημαίνουν ότι η πρόληψη θέλει συστημική καταγραφή, ανάλυση και μάθηση, όχι μόνο δικαστικές λύσεις εκ των υστέρων. (Ενδεικτική βιβλιογραφία και αναλύσεις στο πεδίο της αστικής ιατρικής ευθύνης.)
Ο ΠΟΥ (World Health Organization) καλεί τα κράτη σε εθνικά σχέδια ασφάλειας ασθενών, με δομές αναφοράς/μάθησης, κουλτούρα χωρίς επίρριψη ευθύνης, και δημόσια λογοδοσία. 

Τι κάνουν άλλες χώρες (και τι μπορούμε να υιοθετήσουμε)

Ην. Βασίλειο (NHS England)

• PSIRF (Patient Safety Incident Response Framework): από το 2022 αντικαθιστά το παλαιό Serious Incident Framework και μετατοπίζει το βάρος από την «ενοχοποίηση» στη συστημική μάθηση—με αναλογική ανταπόκριση, εμπλοκή των ασθενών/οικογενειών και πρότυπα για το πώς γίνονται οι αναλύσεις. Σε συμβαλλόμενους παρόχους είναι υποχρεωτικό. 
• LFPSE (Learn from Patient Safety Events): εθνικό πληροφοριακό σύστημα όπου καταγράφονται/αναλύονται >2,5 εκατ. συμβάντα/έτος· αντικατέστησε το NRLS τον Ιούνιο 2024. Στόχος: ενιαία καταγραφή, καλύτερη ανάλυση και feedback στο σύστημα. 

ΗΠΑ

• Patient Safety Organizations (PSOs – AHRQ): δίκτυο ανεξάρτητων οργανισμών με νομικές εγγυήσεις εμπιστευτικότητας (Patient Safety Act 2005) για να αναφέρονται και να αναλύονται συμβάντα χωρίς φόβο ευθύνης, με στόχο την πρόληψη και τη διάχυση μάθησης.

Αυστραλία

• NSQHS Standards (Action 1.11): κάθε οργανισμός υγείας οφείλει να έχει σύστημα διαχείρισης συμβάντων & open disclosure, με συμμετοχή ασθενών/οικογενειών, ανάλυση και ανατροφοδότηση προς διοίκηση και προσωπικό. Παρέχεται εθνικός οδηγός και λίστα sentinel events για δημόσια λογοδοσία.
• Incident Management Guide: πρακτικό εγχειρίδιο για σχεδιασμό ενιαίων διαδικασιών αναφοράς, διερεύνησης και βελτίωσης σε όλη τη χώρα.

Τι κρατάμε: Υποχρεωτική/θεσμοθετημένη αναφορά συμβάντων, εθνικά κοινά πρότυπα, ασφαλής χώρος για προσωπικό/ασθενείς να μιλούν (προστασία δεδομένων & από αντιποίνων), ενιαίο πληροφοριακό σύστημα και δημόσιες συγκεντρωτικές αναφορές.

Τι κάνουν άλλες χώρες (και τι μπορούμε να υιοθετήσουμε)

1. Εθνικό Μητρώο Συμβάντων Ασφάλειας Ασθενούς, με ορισμούς/κατηγοριοποίηση εναρμονισμένους με ΠΟΥ & διεθνή πρότυπα (π.χ. PSIRF/LFPSE). 
2. Υποχρεωτική (ή τουλάχιστον ισχυρά θεσμοθετημένη) αναφορά σοβαρών/κρίσιμων συμβάντων και ανώνυμο κανάλι για near misses.
3. Open disclosure ως κανόνας: έγκαιρη, τεκμηριωμένη ενημέρωση του ασθενούς για το τι συνέβη, τι διορθωτικές ενέργειες λαμβάνονται και πώς αποτρέπεται επανάληψη. 
4. Ανεξάρτητη ανάλυση με εργαλεία root-cause analysis, London Protocol, FMEA και δημοσίευση συγκεντρωτικών δεικτών βελτίωσης.
5. Προστασία καταγγελλόντων και εκπαίδευση προσωπικού (double-check σε φάρμακα/μεταγγίσεις, team time-out στα χειρουργεία), συνδεδεμένη με feedback loops και στοχοθεσία βελτίωσης. 

Πηγές

• NHS England – PSIRF (2022, ενημ. 23/09/2025): πλαίσιο ανταπόκρισης σε συμβάντα & υποστηρικτική τεκμηρίωση. england.nhs.uk
• NHS England – LFPSE (2024): νέο εθνικό σύστημα καταγραφής/μάθησης συμβάντων (αντικατάσταση NRLS). england.nhs.uk
• AHRQ – Patient Safety Organizations (USA): ρόλος PSOs & νομικές εγγυήσεις (Patient Safety Act 2005). ahrq.gov
• Australian Commission on Safety and Quality in Health Care – Incident Management Guide & NSQHS (Action 1.11): εθνικά πρότυπα, open disclosure, sentinel events. safetyandquality.gov.au
• WHO – Global Patient Safety Action Plan 2021–2030: στρατηγικός οδικός χάρτης για κράτη-μέλη. Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας

Διαβάστε επίσης

Ιατρικά λάθη και «παραλίγο» λάθη: τι προβλέπει η νέα διαδικασία

Μια νέα διαδικασία του Υπουργείου Υγείας επιχειρεί να βάλει σε ενιαίο πλαίσιο την αναφορά και διερεύνηση περιστατικών που σχετίζονται με την ασφάλεια των...

Περισσότερα

AI και διάγνωση: όταν ο ασθενής ρωτά ένα chatbot πριν

Όλο και περισσότεροι ασθενείς δεν ψάχνουν πλέον απλώς τα συμπτώματά τους στο διαδίκτυο. Ρωτούν ένα chatbot. Περιγράφουν πόνο, ζάλη, θολή όραση, εξετάσεις, φόβους...

Περισσότερα

Load More

Πιστεύετε ότι έχετε υποστεί ιατρικό λάθος εσείς ή κάποιο αγαπημένο σας προσώπο;

Μη διστάσετε να ζητήσετε τη συμβουλή μας για οποιαδήποτε απορία σας.

Λ. Συγγρού 262, Αθήνα Τ.Κ 17672

+30 210 932 6207

support@sta.bcla.gr

Συμπληρώστε τα στοιχεία σας για να επικοινωνήσουμε μαζί σας

[contact-form-7]

The post Ιατρικά λάθη στην Ελλάδα: γιατί δεν έχουμε καθαρή εικόνα — και τι κάνουν άλλες χώρες first appeared on Συνήγορος του ασθενή.

The post 14χρονη πέθανε στη Θεσσαλονίκη: Νέα στοιχεία για πλαστογραφία και ιατρικά λάθη first appeared on Συνήγορος του ασθενή.

Απίστευτο και όμως αληθινό. Η Ελλάδα έχει τις δικές της ιστορίες, που έχουν κατάφεραν να συγκλονίσουν κοινό και ασθενείς.

Μια από τις καθημερινές εφημερίδες, μας θύμισαν τα παρακάτω:

1 Εγχείρηση αφαίρεσης πολύποδα αντιμετωπίστηκε από πεπειραμένους ιατρούς νοσοκομείου στην Κεντρική Ελλάδα ως υπόθεση ρουτίνας. Από παρατεταμένη υποξαιμία του εγκεφάλου, όμως, και την αδράνεια των ιατρών, η ασθενής έπεσε σε κώμα μένοντας «φυτό».
Αποζημίωση 500.000€.

2 Ασθενής στη Β. Ελλάδα υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση ογκιδίου στο επινεφρίδιο, αλλά λόγω ισχυρών πόνων αναγκάστηκε να κάνει νέα επέμβαση μετά από λίγο καιρό και σε άλλο νοσοκομείο, όπου διαπιστώθηκε ότι στην πρώτη επέμβαση δεν αφαιρέθηκε το ογκίδιο, αλλά ένα υγιές τμήμα του δεξιού επινεφριδίου.
Η αποζημίωση ξεπέρασε 100.000€

3 Από ιατρικό σφάλμα στη διάρκεια επέμβασης σε θυρεοειδή τραυματίστηκαν οι φωνητικές χορδές της ασθενούς και παρέλυσαν. Αντιμετώπισε σοβαρά αναπνευστικά προβλήματα, η φωνή της έγινε πολύ τραχιά και μπάσα και τελικά έπεσε σε αφωνία.
Αποζημίωση 100.000€.

4 Κατά τη διάρκεια αποστείρωσης και απονεύρωσης δοντιού, ο οδοντίατρος χρησιμοποίησε λάθος βελόνα και το καυστικό υγρό έπηξε και με την πίεση πετάχτηκε στο μάτι της ασθενούς προκαλώντας της έγκαυμα και αναπηρία.
Αποζημίωση 30.000€ συν νόμιμους τόκους.

5 Σε Νοσοκομείο της Β. Ελλάδας έγινε μετάγγιση αίματος μολυσμένου με τον ιό του AIDS σε νεαρή κοπέλα, στην οποία μεταδόθηκε. Κρίθηκε ότι δεν είχε προηγηθεί η κατάλληλη ενημέρωση προς τους αιμοδότες με ερωτηματολόγιο ακόμα και για το αν είχαν μια ερωτική επαφή με άγνωστο πρόσωπο.
Αποζημίωση 700.000€

6 Mαθητής μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο της Ηπείρου με υψηλό πυρετό, πονοκέφαλο, βήχα και ναυτία. Ο εφημερεύων γιατρός εκτίμησε ότι πρόκειται για ιογενή λοίμωξη. Οπότε του χορήγησε αντιβιοτικά και αντιπυρετικό και τον έστειλε πίσω στο σπίτι.

Λίγες ώρες αργότερα, ο νεαρός απεβίωσε από μηνιγγιτιδοκοκκική σηψαιμία. Πριν λίγους μήνες το Συμβούλιο της Επικρατείας επικύρωσε την εφετειακή απόφαση για την αποζημίωση 260.000 ευρώ στους συγγενείς ενός 14χρονου που έχασε τη ζωή του το 1998 από λάθος διάγνωση.
Πέρα από την αποζημίωση που ήρθε στην οικογένεια του θύματος μετά από σχεδόν 20 χρόνια, ο γιατρός κρίθηκε ένοχος για ανθρωποκτονία από αμέλεια και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 30 μηνών.

Τι προκαλεί τα λάθη

Ιατρικό σφάλμα είναι η αδυναμία μίας προγραμματισμένης ενέργειας να συμπληρωθεί όπως αναμένεται ή η χρήση ενός λανθασμένου σχεδιασμού για να επιτευχθεί ένας θεραπευτικός στόχος. Τα σφάλματα μπορούν να αποδοθούν σε κακή άσκηση της ιατρικής πρακτικής, παρενέργειες φαρμάκων, ιατρικές επεμβάσεις και τεχνολογικό εξοπλισμό
Παγκόσμιο φαινόμενο

Απειλή για ασθενείς κάθε υγειονομικού συστήματος είναι τα ιατρικά λάθη. Μελέτες δείχνουν ότι στις ΗΠΑ σημειώνονται ετησίως 98.000 θάνατοι. Στο Ηνωμένο Βασίλειο εκτιμάται ότι κάθε χρόνο χάνουν τη ζωή τους 20.000 έως 30.000 άνθρωποι εξαιτίας δυσμενών συμβάντων, ενώ στη Γερμανία αναφέρονται 30.000 νεκροί ασθενείς.

The post Ιατρικά λάθη που συγκλόνισαν την Ελλάδα first appeared on Συνήγορος του ασθενή.

Σύμφωνα με το «British Medical Journal», τα ιατρικά λάθη στη Βρετανία σκοτώνουν 30.000 πολίτες κάθε χρόνο, ενώ παράλληλα στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, τα σφάλματα των γιατρών αποτελούν την τρίτη αιτία θανάτου. Στην Ελλάδα, αν και δεν υπάρχουν επίσημα καταγεγραμμένα στατιστικά στοιχεία, κάποιες εκτιμήσεις μιλούν ακόμα και για 6.000 θανάτους ετησίως που οφείλονται σε πιθανά ιατρικά λάθη. Η εκτίμηση αυτή δημοσιεύθηκε το 2013, δίχως να έχουν ασχοληθεί έκτοτε ιδιαίτερα οι υπηρεσίες υγείας.

Από το 2005, με την ψήφιση από το Ελληνικό Κοινοβούλιο του νέου «Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας» (3418/2005), έπαψε πλέον και επίσημα να ισχύει η πατερναλιστική θεώρηση της Ιατρικής. Αυτό σημαίνει ότι ο ιατρός δεν είναι πλέον ο άνθρωπος που αποφασίζει ό,τι θεωρεί ο ίδιος καλό για την υγεία του ασθενούς του. Αντίθετα, ο ιατρός σήμερα πρέπει να ενημερώνει πλήρως τον ασθενή του, σε όλα τα στάδια της ιατρικής πράξης αλλά και να πράττει οποιαδήποτε ιατρική παρέμβαση, μόνο κατόπιν της συναίνεσης του ίδιου του ασθενούς.

Όλο και περισσότερο αυξάνονται οι υποθέσεις ιατρικών σφαλμάτων στην Ελλάδα που φτάνουν στα ποινικά ή πολιτικά δικαστήρια. Δεν είναι τυχαίο που τα ΜΜΕ κάνουν συχνή αναφορά για νοσοκομειακά λάθη και για ασθενείς που έχασαν τη ζωή τους.

Σημαντικό είναι όμως να κατατεθούν δύο διαπιστώσεις:

Πρώτον, θα πρέπει να προσέξουμε την διατύπωση που κάνουμε. Μιλάμε στον ενικό ή τα βάζουμε όλα σε ένα τσουβάλι; Η λογική λέει να μην γίνεται και δεν μπορεί να γίνεται γενίκευση μιας κατάστασης. Υπάρχει ένα σύστημα υγείας που δυσλειτουργεί και μερικοί γιατροί μπορεί να κάνουν λάθη. Αυτό το γνωρίζουμε, όπως γίνεται φυσικά σε κάθε κλάδο. Για αυτό και δεν μπορεί να διασύρεται όλος ο ιατρικός κόσμος για τυχόν αμέλεια ή λάθη μερικών γιατρών ή νοσοκομειακού προσωπικού. Ούτε η προσφώνηση «χασάπης» ή «εγκληματίας» μπορεί να αποδοθεί στον σύνολο, χωρίς να αποδειχθεί πρώτα η ευθύνη που του αποδίδεται. Ακόμα όμως και όταν αποδίδεται ευθύνη σε έναν ιατρό για μια συγκεκριμένη πράξη, δεν είναι δυνατόν αυτή να γενικεύεται και, τελικά, να οδηγεί τον ιατρό στην επαγγελματική απαξίωση ή και στην καταστροφή.

Δεύτερον, είναι αλήθεια ότι το πραγματικό θύμα ενός ιατρικού λάθους πρέπει να αποζημιώνεται, όχι μόνο για μια πιθανή αποκατάσταση της ιατρογενούς βλάβης, αλλά και για τις συνέπειες που αυτή έχει στην επαγγελματική και προσωπική ζωή τόσο του ιδίου του θύματος όσο και της οικογένειάς του. Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να γίνει για δεύτερη φορά θύμα πιθανών συγκαλύψεων, σηκώνοντας μόνο του το βάρος της όποιας αποκατάστασης.

Η Αρχή Ιατρικού Δικαίου, του ιατρικού συλλόγου, κάνει αναφορά και δίνει ένα ερωτηματολόγιο ώς προς το επιστημονικό προσωπικό του.
Συμφωνεί και τονίζει τα σωστά και τα λάθη ενός γιατρού και πως θα πρέπει να πράττει.

The post Ιατρικά σφάλματα και πόσα είναι αναγνωρισμένα first appeared on Συνήγορος του ασθενή.